1. Anasayfa
  2. Tedavi

Tedavi

Kanser tedavisi artık tek bir ilaçla değil, tümörün biyolojik özelliklerine göre seçilen yöntemlerin birleşimiyle yürütülüyor. Bu sayfada kemoterapiden immünoterapiye, hedefe yönelik ilaçlardan antikor-ilaç konjugatlarına kadar güncel seçenekleri bulacaksınız.

  • 5 ana ilaç tedavisi yaklaşımı
  • 4 adımlı tedavi planlama süreci
  • MDT kararlar multidisipliner konseyde alınır

Tedavi nasıl planlanır?

Tedavi planı, hastalığın türü ve evresiyle başlar ama orada bitmez. Tümörün hormon reseptörü durumu, HER2 düzeyi, genetik değişiklikleri ve bağışıklık sistemiyle ilişkisi, hangi ilacın işe yarayacağını belirler.

Bu nedenle tedaviye başlamadan önce patolojik incelemenin tamamlanması, gerekiyorsa moleküler testlerin yapılması gerekir. Birkaç gün beklemek, yanlış tedaviyle aylar kaybetmekten her zaman daha iyidir.

Kararlar tek bir hekim tarafından değil, multidisipliner konseyde alınır: tıbbi onkoloji, cerrahi, radyasyon onkolojisi, radyoloji ve patoloji aynı masada hastayı değerlendirir.

İlaç tedavisi yaklaşımları

Bu yöntemler birbirinin alternatifi değil; çoğu zaman aynı tedavi planı içinde sırayla veya birlikte kullanılır.

  1. 01

    Kemoterapi

    Hızlı bölünen hücreleri hedefleyen klasik yöntemdir. Yan etkileri en çok bilinen tedavi olsa da destekleyici ilaçlar sayesinde bulantı ve enfeksiyon gibi sorunlar bugün çok daha iyi yönetilebiliyor.

  2. 02

    Hedefe yönelik tedaviler

    Tümör hücresindeki belirli bir proteini veya sinyal yolunu bloke eder. HER2 hedefli ilaçlar, CDK4/6 inhibitörleri ve PARP inhibitörleri bu gruptadır. Ancak yalnızca o hedefi taşıyan tümörlerde işe yarar.

  3. 03

    İmmünoterapi

    Kanserle savaşan bağışıklık hücrelerinin önündeki freni kaldırır. Kontrol noktası inhibitörleri, PD-L1 pozitifliği veya MSI-yüksek gibi belirteçleri taşıyan hastalarda kullanılır.

  4. 04

    Antikor-ilaç konjugatları

    ADC olarak da bilinir. Bir antikor, kemoterapi ilacını doğrudan tümör hücresine taşır — ilaç böylece sağlıklı dokuya daha az zarar verir. HER2-low meme kanserinde tedavi seçeneklerini genişletmiştir.

  5. 05

    Hormon (endokrin) tedavi

    Hormonla beslenen tümörlerde hormonun etkisini engeller veya üretimini azaltır. Tamoksifen ve aromataz inhibitörleri en bilinen örnekleridir; genellikle uzun süreli kullanılır.

Tedavi süreci adım adım

Süreç hastadan hastaya değişse de ana hatları genellikle şu sırayı izler.

  1. 01

    Tanı ve evreleme

    Biyopsi, patoloji incelemesi ve görüntüleme yöntemleriyle hastalığın türü, evresi ve biyolojik özellikleri netleştirilir.

  2. 02

    Konsey kararı

    Multidisipliner ekip bir araya gelir; cerrahi, ilaç tedavisi ve radyoterapinin hangi sırayla uygulanacağına birlikte karar verilir.

  3. 03

    Tedavi uygulaması

    Plan devreye girer. Bu aşamada düzenli kan tahlilleri ve yan etki takibi tedavinin ayrılmaz parçasıdır.

  4. 04

    Yanıt değerlendirme ve takip

    Belirli aralıklarla görüntüleme yapılarak tedaviye yanıt ölçülür; gerekirse plan güncellenir. Tedavi bittikten sonra düzenli takip sürer.

Yan etkilerin yönetimi

Yan etkiler tedavinin kaçınılmaz bir parçası gibi görünse de büyük bölümü öngörülebilir ve yönetilebilir. Önemli olan, yan etkiyi erken bildirmek ve kendi başınıza ilaç kesmemektir.

Bulantı, halsizlik, ağızda yara, iştahsızlık ve kan değerlerindeki düşüş en sık karşılaşılan sorunlardır. Her biri için destekleyici tedaviler mevcuttur; tedaviye ara vermek çoğu zaman gerekmez.

Sık Sorulan Sorular

Kemoterapi her zaman saç dökülmesine yol açar mı?

Hayır. Saç dökülmesi kullanılan ilaca bağlıdır; bazı kemoterapi ilaçları saç dökülmesine yol açmaz. Hormon tedavisi ve birçok hedefe yönelik ilaçta da bu yan etki beklenmez. Hangi ilacı alacağınızı ve beklenen yan etkilerini hekiminize sorabilirsiniz.

İmmünoterapi kemoterapiden daha mı iyi?

Biri diğerinden daha iyi değil; farklı hastalarda işe yararlar. İmmünoterapi yalnızca belirli belirteçleri taşıyan tümörlerde etkilidir. Uygun olmayan bir hastada immünoterapi kullanmak, işe yarayacak bir kemoterapiden vazgeçmek anlamına gelir.

Hedefe yönelik tedavi herkese uygulanabilir mi?

Hayır. Bu ilaçlar yalnızca hedefledikleri değişikliği taşıyan tümörlerde çalışır. Bu yüzden tedaviye başlamadan önce ilgili moleküler testlerin yapılması gerekir; test yapılmadan bu ilaçların kullanılması fayda sağlamaz.

Tedavi sırasında bitkisel takviye kullanabilir miyim?

Kullanmadan önce mutlaka hekiminize danışın. Birçok bitkisel ürün karaciğerdeki ilaç metabolizmasını etkileyerek kanser ilacının kan düzeyini değiştirebilir — bu hem etkinliği azaltabilir hem de yan etkileri artırabilir.

Tedaviye ara vermek zorunda kalırsam ne olur?

Kan değerlerindeki düşüş veya yan etkiler nedeniyle kısa aralar verilmesi sık karşılaşılan bir durumdur ve genellikle tedavinin başarısını etkilemez. Önemli olan araya hekiminizin karar vermesi; kendi başınıza ilaç kesmek riskli olabilir.

Klinik araştırmaya katılmalı mıyım?

Klinik araştırmalar, henüz standart tedavi haline gelmemiş yeni seçeneklere erişim sağlayabilir. Uygunluk protokole göre değerlendirilir. Katılım tamamen gönüllüdür ve her aşamada vazgeçme hakkınız vardır.